.

 

شرح دعای عهد

 جلسه 2

         امام صادق(ع):« هر كه چهل صباح «دعاي عهد» را بخواند، از ياوران "قائم" ما باشد، و اگر پيش از ظهور آن حضرت بميرد، خداوند او را از قبر بيرون مي‌آورد تا در خدمت "قائم" باشد. و حق تعالي به هر كلمه، هزار حسنه به او كرامت مي‌فرمايد و هزار گناه از او محو مي‌كند.»

بنابراين است كه آغازين برنامه هر روزمان، تجديد عهد با ولي عصر(ع) باشد، و مقيد باشيم تا هر صبح سر بر آستان دوست نهيم و با امام زمانمان ميثاق وفا بنديم.

آنچه در متن دعا طلب مي‌كنيم، در خواست‌هاي فردي و اختصاصي است، اما مي‌خواهيم هر روز به عنوان جمعي از اهل وفا سراغ بقية الله(عج) برويم و با او پيماني دوباره داشته باشيم.

حضرت حجت(عجّل الله تعالي فرجه) در نامه‌اي به شيخ مفيد مر قوم داشتند: «اگر شيعيان ما _ كه خداوند به آنها توفيق دهد – در وفاي به عهد ما دلشان جمع بود (اگر مجموعه‌اي از شيعيان ما به قراردادهايشان وفا دار بودند)، سعادت ملاقات با ما برايشان به تأخير نمي‌افتاد.»

*     *     *

« رَبَّ الظِّلِّ وَ الْحَرُورِ » «خدايا! اي كه پروردگار سايه و گرمائي»

مصداق «ظل» و «حرور»، وجود مقدس امام زمان(ع) است. در دعا عرض مي‌كنيم: خدايا! تو مربي و پرورش دهنده‌ي امامي هستي كه «ظل»و«حرور» است.

با كلمه‌ي « ظل»، چند امر به ذهن متبادر مي‌شود:

• در سايه، استراحت مي‌كنيم و به آرامش مي‌رسيم. زماني كه مي‌گوييم: «خدايا سايه‌ي فلاني را بر سر ما نگه دار.» حاكي از اين مطلب است كه احساس مي‌كنيم آرامش ما در پرتو توجه اوست.

پس با عبارت « رَبَّ الظِّلِّ » به خداوند سبحان عرض مي‌كنيم: «خدايا وليّت را به گونه‌اي پرورش دادي كه دائماً موجبات راحتمان را فراهم كند، و ما را در فضائي امن قرار دهد»

همه راحتي، امنيت و آرامش ما در پرتوي وجود امام زمان(ع) است، كه نقش سايه را در عرصه‌ي زندگي ما ايفا مي‌كند.

• حضرت حجّت(ع) نه تنها "ظل"، بلكه "ظل ممدود" است. سايه‌اي است كه در كل عالم گسترده شده، در گوشه ‌گوشه‌ي دنيا، جمع بسياري هستند كه به واسطه‌ي توجهّات حضرتش در امن و آرامش به سر مي‌برند.

• «لو لا الحجة لساخت الارض باهلها» «اگر حجت خدا نباشد، زمين اهلش را فرو مي‌برد.»

طبق اين روايات، حتي حيات توأم با راحت و امنيت ما بر روي كره‌ي خاك، به خاطر آرام و قراري است كه در پرتو وجود مقدس ولي عصر(ع) در زندگي ما ايجاد شده است.

*    *    *

« رَبَّ الظِّلِّ وَ الْحَرُورِ » «خداوند هم ربّ ظل است، هم حرور.»

"حرور" اشاره به آتش عشق است و سوز هجر.

هر صبح به خداوند عرض مي‌كنيم: «تو ولي امرت را به گونه‌اي تربيت كرده‌اي كه در وجود ما آتش عشق را شعله ور مي‌كندو سوزي خاص را در دل ما بر پا مي‌سازد، حرارتي دروني كه رهاورد محبتي دائمي و قلبي است.»

عشقمان به خداوند سبحان ، و محبت و ارادتمان نسبت به حضرات معصومين(ع) به يمن وجود اوست.

امام زمان(ع) عاشقي است كه هر چه به او نزديك‌تر شويم ما را در عشق‌هاي آسماني‌مان پرشورتر مي‌كند و به وصال، مشتاق‌تر مي‌سازد.

«انّ للحسين محبّةٌ مكنونةٌ في قلوب المؤمنين» «عشقي پنهان نسبت به حسين(ع) در قلب و دل هر مومني نهفته است.»

واسطه‌ي محبت ما به اباعبدالله(ع) نيز حضرت ولي عصر(ع) است. هر چه در وادي حبّ حسين(ع) مي‌سوزيم و مي‌گدازيم، از شعله‌ي عشقي است كه مهدي(عج) در نهاد ما بر پا كرده است.

*   *    *

«اللهم ... مُنْزِلَ الْقُرْآنِ الْعَظِيم» «خدايا! تو فرود آورنده‌ي قرآن عظيم هستي.»

بر اين باوريم كه حقيقت قرآن در حضرات معصومين(ع) جلوه‌گر شده. كلام الله، «قرآن ناطق» است و اولياء الله «قرآن ناطق»‌اند.

در اين عبارت از دعا، منظور از قرآن عظيم، وجود مقدس «ولي الله» است.

"قرآن" دو ريشه دارد: يا از ماده‌ي «قرء» است يا «قرن». اگر ريشه‌ي دوم را در نظر بگيريم، قرآن قرين ماست.

با اين تعبير در عبارت « مُنْزِلَ الْقُرْآنِ الْعَظِيم » چند نكته را در مي‌يابيم:

• خداي متعال، امام زمان(ع) را به عنوان قرين و همراه ما قرار داده است. قرين بزرگي كه جلوه‌ي نعم القريني خداوند است.

در پرتو همراهي با او، هيچگاه احساس تنهايي، نا اميدي، ضعف و بي پناهي نخواهيم كرد.

• اگر در زندگي، همراهي با اين «قرين عظيم» را انتخاب كنم، به واسطه‌ي مصاحبت با او، من هم عظيم مي‌شوم. در صورتي كه از ياد حضرت غافل نشوم، به او وفادار بمانم و در اوج شوق رغبت در خدمتش قرار گيرم، مشمول توجه و عنايت‌اش خواهم شد. آن وقت به هر وادي كمالي كه قدم بگذارد مرا هم با خود مي‌برد، و به صفات آسمانيش متصّف مي‌كند.

گلي خوشبوي در حمام روزي، رسيد از دست محبوبي به دستم

به او گفتم كه مشكي يا عبيري، كه از بوي دلاويز تو مستم

بگفتا من گلي نا چيز بودم، وليكن مدتي با گل نشستم

كمال همنشين در من اثر كرد، وگرنه من همان خاكم كه هستم

• وقتي امام زمان(ع) را «قرآن عظيم» مي‌ناميم، معتقديم كه همه‌ي خصوصيات قرآن، شامل اين قرين عظيم هم مي‌شود.

قرآن مبين است، ذكر است، نور است، هدي است و شفاست. در پرتو همراهي با ولي عصر(ع) مي‌توانم از تمامي رهاوردهاي ارتباط با قرآن بهره‌مند شوم.

• جايگاه اصلي قرآن در عالم اعلي است، و خداوند آن را به عالمي سفلي نازل كرده ‌است تا مايه‌ي هدايت و سعادت ما شود.

خداي سبحان، قرين عظيم ما – حضرت بقية الله(ع)- را هم از عالم بالا به دنياي خاكي فرود آورده است تا در سايه‌ي همراهي با او به عوالم بالاتر رهنمون شويم، دستمان را به دامانش برسانيم و از فرش به عرش سفر كنيم.

*   *   *

«اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِوَجْهِكَ الْكَرِيمِ وَ بِنُورِ وَجْهِكَ الْمُنِيرِ » «خداوندا! از تو درخواست مي‌كنم به حق وجه بزرگوارت، و به نور وجه بي مثالت كه عالم را روشن كرده است.»

 از اين فراز دعا، تمنّاهايمان آغاز مي‌شود. ولي قبل از هر درخواستي، واسطه‌ي فيض الهي را مطرح مي‌كنيم و خداي سبحان را به ولي عصر(ع) قسم مي‌دهيم.

«... بِوَجْهِكَ ...»

 امام باقر(ع) در ذيل آيه‌ي « كُلُّ شَيْ‏ءٍ هالِكٌ إِلاَّ وَجْهَهُ »1  فرمودند: «وجه الله كه تا روز قيامت باقي است، ما هستيم.»

در «توحيد صدوق» از امام صادق(ع) نقل شده است كه فرمودند: «خداوند ما را به بهترين وجه آفريد و بهترين صورت را بخشيد، ما را نماينده‌ي خود در ميان مردم قرار داد، ... و وجهي كه از طريق آن، مردم به خدا نزديك ‌شوند.»

• «... بِوَجْهِكَ الْكَرِيمِ ...»

وجه كريم خداوند، امام عصر(ع) است. او «وجه الله» اي است كه همه‌ي ما را مشمول كرامت بي‌انتهايش مي‌كند.

  آنگاه كه به او رو كرده و صدايش مي‌زنيم، بزرگوارانه از غفلت‌ها، دوري‌ها و ناپاكي‌هايمان چشم پوشي مي‌كند و اجازه مي‌دهد تا با او ارتباط برقرار كنيم.

  زماني‌ كه دستمان از روزي‌هاي معنوي تهي است و به آستان مباركش عرض حاجت مي‌كنيم، ما را از درياي بي ‌كران جود و سخايش بهره‌مند مي‌كند و كريمانه، بيش از حد استحقاق و شايستگي‌مان، ما را مورد بخشش‌اش قرار مي‌دهد.

  كرامت حضرت اقتضاء مي‌كند كه هر چقدر هم كم كار باشيم و براي دستيابي به اهداف ارزشمند زندگي مايه نگذاريم، او در موضع بخشش، فراتر از حدّ تصورمان به ما عطا مي‌كند.

امام زمان(ع) واسطه‌ي فيضي است كه قصورها و تقصيرها را به رخمان نمي‌كشند و به سينه‌ي سائلي دست رد نمي‌زند.

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

1- سوره‌ي مباركه‌ي قصص آيه‌ 88

هديه به پيشگاه مطهر و مقدس بقية الله الاعظم عجل الله تعالي فرجه الشريف صلوات