.

 

 
چكيده تفسير زيارت جامعه كبيره (استادگرامي خانم زهره بروجردي)       جلسه 20 ( السلام علي ورثة الانبياء
 

«السَّلَامُ عَلَى وَرَثَةِ الْأَنْبِيَاءِ» شما حضرات معصومین وارث انبیاء هستند.

در خدمت زیارت جامعه‌ی کبیره از لسان مطهر امام هادی(ع) بودیم و به فراز «السَّلَامُ عَلَى وَرَثَةِ الْأَنْبِيَاءِ» رسیدیم.

شما حضرات معصومین وارث کمالات و فضائل انبیاء هستید. در وجود هر یک از شما به تنهایی تمام کمالات و فضائل انبیاءِ پیشين وجود دارد فضائل و خوبیهای شما با تمام فضايل دنیا برابر است.

در روایتي آمده است «إِنْ ذُكِرَ الْخَيْرُ كُنْتُمْ أَوَّلَهُ وَ أَصْلَهُ وَ فَرْعَه‏»1  هرگاه ذکر خیرات شد حضرات معصومین اصل و فرع آن خير هستند.

روايت گوياي اين مطلب است كه هر چند خداوند سبحان از جهت ظاهری و جنبه‌ي خَلقي بر تن شما بزرگواران رداي خلقت پوشانده است و ظاهراً جانشین و وارث فضائل انبياء هستید، اما در حقیقت همه‌ی انبیاء و اولیاء جیره‌خوار کمالات و فضائل شما هستند، خيرات ساری و جاری در عالم از وجود شما نشأت گرفته و انوار وجودیِ شما بر خلقت تابیده است.

در جلسات قبل گفتیم هرگاه انبیاء الهی گرفتار ابتلائات الهی می‌شدند قطعاً برای رهایی خويش از آن ابتلائات  به ائمه‌ي اطهار پناهنده مي‌گشتند و همچنين انبياء پيشين به بركت وجود شما مراحل كمالي خويش را طي كرده‌اند.

اگر قرآن می‌گوید: « وَ كَذلِكَ مَكَّنَّا لِيُوسُفَ فِي الْأَرْض‏»2 اگر خداوند به یوسف سلطنت عطا کرده است به یقین به برکت وجود شما بوده است.

اگر باد در تسخیر سلیمان قرار گرفت اگر موسی کلیم الله شد و عیسی روح الله گشت همه به یُمن وجود شماست.

همه‌ي خیرات و برکات انبیاء در وجود بقية الله تبلور خاص دارد و اين خيرات را به اذن حق بر زندگی هر خواهانی جاری می‌کند و چه بسيار زمانها كه مردم براي دست‌يابي به بركات هيچ سختي و مشقتي را متحمل نمي‌شوند.

در روايت مربوط به عصر ظهور امام باقر(ع) می‌فرمایند: « أَلَا لَا يَحْمِلُ أَحَدٌ مِنْكُمْ طَعَاماً وَ لَا شَرَابا »3  می‌گوید هیچ کدام از شما طعام و شرابی با خود حمل نکنید. اين روايت از لسان مناديان حضرت در عصر ظهور به گوش مردم مي‌رسد.

وجود مقدس یوسف فاطمه(عج) هر همراهی را از زحمت حمل احتیاجات اولیه‌ی خود بی‌نیاز می‌کند و بركت وجود امام زمان تمام جنبه‌هاي زندگي ما را در بر مي‌گيرد و افراد را به بي‌نيازي و غناي كامل مي‌رساند.

حضرت حجت در زمان ظهور با تمام توانمندیهای انبیاء پیشین ظهور می‌کند اين توانايي‌ها در آن زمان آشكار و هويدا مي‌گردند و گرنه حضرت در عصر غيبت نيز وارث توانمنديهاي نياكان خويش هستند.

مثلاً اگر حضرت عیسی  به زنده كردن مرده‌ شهرت يافته امام زمان نيز در هر دو عصر غیبت و ظهور به هر مرده‌ی معرفتی حیاتی مجدد عطا مي‌كند و او را از مرگ در معنویات نجات می‌بخشد.

اگر گفته‌اند: حضرت عیسی از ذخائر خانه‌های قومش باخبر بود امام زمان نيز نه تنها از ذخائر مادي خانه‌هاي افراد آگاه است كه از ذخاير فكري و اخلاقيشان نيز باخبر است و چنانچه كسي نسبت به ايشان اعلام نياز كند  حضرت به یقین پاسخگوی او خواهند بود.

قرآن می‌گوید: حضرت ابراهیم برای ذریه‌اش دست به دعا در درگاه حضرت حق بلند مي‌كردند و آنها را دعا مي‌نمودند امام زمان نيز دعاگوي امت خويش‌اند زيرا شیعه در عصر غیبت یتیم آل محمد است، اگر دعاي امام درباره‌ي آنها به اجابت نمي‌رسيد به يقين قدرتمندان جهان، نامي از شيعه بر جا نمي‌گذاشتند، اگر جهان هنوز از قدرت شيعه هراسان است به دعای یوسف فاطمه است. وجود مقدس اوست كه در حق یتیمان خویش دعا مي‌كند و در اين راز و نياز با معبود ذره‌ای قصور و كوتاهي را (العیاذ بالله) جایز نمی‌شمارد اگر خداي نكرده تنها زماني كوتاه دعای حضرت از حمایت شیعه برداشته شود مطمئناً خواری و ذلت جامعه‌ي مسلمين را به نابودي مي‌كشاند.

اگر گفته‌اند: نوای ملکوتی حضرت داوود سرور خاصی در ميان قومش بر پا مي‌كرد، ندای ملکوتی یوسف فاطمه نيز در عصر غیبت از درون قلبهاي‌ما به گوش می‌رسد و هر لحظه اميدي تازه به منتظران مي‌بخشد، اما مردم دوره‌ي ظهور نيز نداي ملكوتي حضرت را با گوش سر مي‌شنوند و از شنيدن آن سرور خاصي را دريافت مي‌كنند به هر حال صوت ملكوتي ايشان چه در دوره‌ي غيبت و چه در زمان ظهور حزن و اندوه را از دل هر شیعه می‌برد.

قرآن می‌گوید: به اذن حق باد را در تسخير حضرت سليمان قرار داديم و توفيق استفاده از اين مركب نامرئي را براي سليمان ميسّر كرديم به يقين پيك هاي نامرئي امام زمان به طور نامحسوس بر قلبهاي ما سایه گستر است، اگر ما احساس امنيت و سكنا مي‌كنيم نشان لطف امام زمان است و اين لطف چون نسيمي نامحسوس و نامرئي زندگي ما را در بر مي‌گيرد اما جاي تاسف اينجاست كه ما در بسیاري از اوقات از نعمت نسيم الطاف حضرت غافلیم و درک این نعمت نامرئی بر ما پوشیده و پنهان است.

اگر ما حضرات معصومین را وارثین انبیاء می‌خوانیم از آن جهت است که انبیاء مردم را به فطرت الهی خود فرا می‌خوانند و به خداشناسی دعوتشان می‌کردند.

ائمه‌ی اطهار و در نهایت امام زمان نیز مردم را به خداشناسی و فطرت‌های پاک و الهی فرا می‌خوانند، دوازده اختر تابناك ولايت همه را به سوي حق دعوت مي‌كنند و هيچ يك از آنها مردم را به خود نمي‌خوانند.

در معناي لغت وارث بايد بگوييم وارث کسی است که تمام ارث پیشینیان به او تعلق می‌گیرد اگر پسری وارث پدر خویش است تمام ارث و دارایی پدر به او می‌رسد از این رو ائمه وارث همه‌ی کمالات و فضائل انبیاء پيشين هستند.

مفسرین زیارت جامعه در این رابطه حدیثی را از پیامبر «ص» نقل می‌کنند:

«مَنْ أَرَادَ أَنْ يَنْظُرَ إِلَى آدَمَ فِي حِلْمِهِ وَ إِلَى نُوحٍ فِي فَهْمِهِ وَ إِلَى مُوسَى فِي مُنَاجَاتِهِ وَ إِلَى إِدْرِيسَ فِي تَمَامِهِ وَ كَمَالِهِ وَ جَمَالِهِ فَلْيَنْظُرْ إِلَى هَذَا الرَّجُلِ الْمُقْبِلِ قَالَ فَتَطَاوَلَ النَّاسُ فَإِذَا هُمْ بِعَلِيٍّ ع كَأَنَّمَا يَنْقَلِبُ فِي صَبَبٍ وَ يَنْحَطُّ مِنْ جَبَلٍ... وَ رُوِيَ أَنَّهُ ص نَظَرَ ذَاتَ يَوْمٍ إِلَى عَلِيٍّ ع فَقَالَ مَنْ أَحَبَّ أَنْ يَنْظُرَ إِلَى يُوسُفَ فِي جَمَالِهِ وَ إِلَى إِبْرَاهِيمَ فِي سَخَائِهِ وَ إِلَى سُلَيْمَانَ فِي بَهْجَتِهِ وَ إِلَى دَاوُدَ فِي قُوَّتِهِ فَلْيَنْظُرْ إِلَى هَذَا وَ فِي خَبَرٍ عَنْهُ ص شَبَّهْتُ لِينَهُ بِلِينِ لُوطٍ وَ خُلُقَهُ بِخُلُقِ يَحْيَى وَ زُهْدَهُ بِزُهْدِ أَيُّوبَ وَ سَخَاءَهُ بِسَخَاءِ إِبْرَاهِيمَ وَ بَهْجَتَهُ بِبَهْجَةِ سُلَيْمَانَ وَ قُوَّتَهُ بِقُوَّةِ دَاوُدَ ع‏»4

 رسول اکرم(ص) می‌فرماید: هرکس می‌خواهد نظر کند به سوی آدم در حلم او و به سوی نوح در فهم او و به موسی در مناجات او و به ادریس در کمال و جمال او پس نگاه کند به این شخص که می‌آید مردم گردن کشیدند ببینند چه کسی می‌آید ناگهان چشمشان به علی(ع) افتاد که با کمال وقار وارد شد، روزی از روزها رسول اکرم(ص) نظر به سوی آن حضرت افکند و فرمود: کسی که دوست می‌دارد به جمال یوسف و سخاوت ابراهیم و به بهجت سلیمان و قوّت داوود نظر کند پس به سوی علی(ع) نظر کند، در خبر دیگر نَرمش او به نَرمش لوط نبیّ و خُلق او به خُلق یحیی و زهد او به زهد ایّوب و سَخاوت او به سخاوت ابراهیم و بهجت او به بهجت سلیمان و قوّت او به قوّت داوود(ع) تشبیه شده است.

پیامبر(ص) این روایت را در رابطه با حضرت علی(ع) بیان کردند ولی وجود مقدس امام حسن و امام حسین و فرزندان ایشان تا حضرت حجت از حقيقت نوری اميرالمومنين جدا نیستند آنها هر یک وارث امام پيش از خود هستند، امام زمان نه تنها وارث انبياء پيشين است بلكه وارث اجداد خويش و وارث ائمه‌ي اطهار(ع) نيز مي‌باشد ايشان نرم خويي را نه تنها از حضرت لوط به ارث برده‌اند كه جد بزرگوارشان رسول الله نيز اسوه‌ي حُسن خلق بوده‌اند، ايشان شجاعت را نه تنها از حضرت ابراهيم به ارث برده است كه اميرالمؤمنين و حسين بن علي (عليمها السلام) اسوه‌ي شجاعت تاريخ‌اند صبر را نه تتها از ايوب به ارث برده است كه مادرش زهرا(س) اسوه‌ي صبر اوست....

اگر این فراز از زیارت جامعه را کمی دقیق تر نگاه کنیم و آن را بررسی نماییم خواهیم دید که هر یک از انسانها در زندگی خویش به دنبال گم‌شده‌هایی هستند و کمال خویش را در يافتن آن گم‌شده‌ها مي‌يابند. اگر کسی صبر ایّوب را درمان زندگی خود می‌داند و دیگری غلبه‌ی يوسف قلب را بر نفس علاج مسیرگم شده‌ی زندگي خودش مي‌خواند و دیگري ذره‌ای از خوش اخلاقی پیامبر(ص) را راهی برای خوب زندگی کردن خود یافته است، برای دست‌یابی به همه‌ي اين كمالات باید دست در دامن یوسف فاطمه زند زیرا او وارث انبیاء پیشین است و امام زمان ماست و حق رعیت بر گردن امام هر زمان است.

اگر ما خود را رعیت حضرت بدانیم به طور قطع ایشان در جایگاه امام زمانی خویش خواسته‌های ما را بی‌پاسخ رها نخواهند کرد و برای هر یک از ما راه درماني را پیشنهاد مي‌كنند.

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
1- بحارالانوار ج 99 ص 132
2-سوره مباركه مائده آيه 21
3- بحارالانوار، ج‏52، ص 351
4- بحارالانوار ج 39 ص81 

 

 
هديه به پيشگاه مطهر اميرالمومنين عليه السلام صلوات






محتوای مرتبط